De drie hoofdtypen
De atelierezel is zwaar, staat vast en draagt grote doeken. Een H-vorm of A-vorm met een kurbel om het doek te laten zakken, zodat u altijd op ooghoogte werkt. Dit is de ezel waar u jaren mee doet, en de enige die echt stilstaat als u met kracht werkt.
De veldezel — driepoot, aluminium of hout — is licht en opvouwbaar. Bedoeld voor buiten en voor wie moet opruimen na elke sessie. Hij wiebelt onvermijdelijk iets; dat is de prijs van draagbaarheid.
De tafelezel staat op tafel en is de goedkoopste oplossing voor kleine formaten en weinig ruimte. Beperkt tot doeken van ongeveer vijftig centimeter, maar prima om te beginnen.
Waar u op let
Stabiliteit is het enige dat echt telt. Zet de ezel in de winkel neer en duw er zijdelings tegen: geeft hij mee, dan gaat u dat elke streek voelen.
Kijk naar de hoogteverstelling. Een ezel die alleen met een vleugelmoer verstelt, zakt onder gewicht; een tandrek of kurbel niet. Voor grote doeken is die verstelling geen luxe: u wilt de bovenkant kunnen bereiken zonder te reiken.
En let op de kantelmogelijkheid. Bij acryl en olie werkt u het liefst iets achterover gekanteld, zodat licht niet in het natte oppervlak spiegelt. Bij aquarel juist vlak of licht voorover.
Ruimte en gewicht
Een atelierezel neemt ongeveer een halve vierkante meter in en weegt tien tot twintig kilo — dat laatste is de reden dat hij stil staat. Meet de hoogte van uw plafond: een uitgeschoven ezel komt zo op twee meter.
Voor kleine ruimtes bestaat de opvouwbare atelierezel, die tegen de muur kan. Die is minder stabiel dan een vaste, maar aanzienlijk beter dan een veldezel.
Wie buiten wil werken en binnen ook: koop niet één ezel voor beide. Een veldezel binnen gebruiken frustreert, en een atelierezel meenemen kan niet.
Wat een ezel moet kunnen dragen
Kijk niet alleen naar de maximale doekhoogte maar ook naar het gewicht. Een groot paneel of een doek op een zwaar spieraam weegt aanzienlijk meer dan de folder aanneemt, en een lichte veldezel kantelt daaronder naar voren.
Bij een atelierezel is het contragewicht of de vaste voet wat hem stabiel houdt. Test in de winkel met een groot doek erop, niet leeg — leeg staat elke ezel prima.
Let ten slotte op de onderste steun: een simpel plankje is genoeg voor doeken, maar wie op panelen werkt wil een steun met een opstaande rand, anders glijdt het paneel er bij elke streek vanaf.
Een goedkope begin-opstelling
U heeft geen ezel nodig om te beginnen. Een doek tegen een stapel boeken op tafel, of een paneel op schoot met de bovenkant tegen de tafelrand, werkt voor kleine formaten prima.
Wat u wel meteen nodig heeft, is een vlak waar verf op mag komen en licht dat van de goede kant valt. Dat is belangrijker dan het meubel waar uw werk op staat.
Koop de ezel als u merkt dat u er elke week aan zit. Dan weet u ook welk type u nodig heeft, en dat scheelt de klassieke eerste aankoop die daarna in de schuur staat.
